ترجمه مقاله «حیوانات عاقل» از دونالد دیویدسون

 

ماهنامه اطلاعات حکمت و معرفت، در شماره اخیر خود (شماره 84، فروردین 1392)، ترجمه بنده را از مقاله «حیوانات عاقل» (Rational Animals) از دونالد دیویدسون منتشر کرده است. این ترجمه، در وبسایت مجله، در اینجا، در دسترس است.

Davidson

 

مقدمه:

مقالة «حیوانات عاقل»، یکی از معروف‌ترین و شاخص‌ترین مقالات دیویدسون است که مباحث و استدلال‌های بسیار مهمی را در حوزه‌های فلسفة زبان و معرفت‌شناسی مطرح می‌کند. در این مقاله، میان آراء دیویدسون در باب زبان و ارتباطات زبانی، از یک سو، و ایده‌های وی پیرامون گرایش‌های گزاره‌ای و اندیشه، از سوی دیگر، رابطه‌ای وثیق بر قرار می‌شود. در این راستا، دیویدسون مفاهیم مهمی را مطرح و ارتباط میان آنها را بررسی می‌کند، مفاهیمی همچون باور، صدق عینی و بین‌الاذهانی (Intersubjective)، خطا (Error)، غافلگیری (Surprise)، عینیت (Objectivity)، و جهان عینی و بین‌الاذهانی. یکی از استدلال‌های پر اهمیت دیویدسون، که ساختار اصلی این مقاله را تشکیل می‌دهد، عبارت است از این که برای داشتن هر نوعی از گرایش‌های گزاره‌ای، شخص باید دارای زبان باشد. استدلال مذکور را می‌توان به این ترتیب صورتبندی کرد: (1) تمامی گرایش‌های گزاره‌ای به پس زمینه‌ای از باورها نیاز دارند؛ (2) برای داشتن یک باور، ضرورتاً به مفهوم باور نیاز است؛ (3) برای داشتن مفهوم باور، شخص باید دارای زبان باشد. مقدمة اول، به آموزه‌های دیویدسون در باب عقلانیت، کل‌گرایانه بودن ذاتی گرایش‌های گزاره‌ای و وابستگی تمام آن‌ها به باور باز می‌گردد، که در این مقاله کاملاً توضیح داده می‌شود. دیویدسون، برای مقدمة دوم، استدلالی را بر اساس مفهوم «غافلگیری» طرح می‌کند که بر اساس آن:Davidson (الف) فقط شخصی می‌تواند مخزنی کلی از باورها داشته باشد، که بتواند غافلگیر شود؛ (ب) این شخص، تنها هنگامی می‌تواند غافلگیر شود، که مفهوم باور را داشته باشد؛ (ج) بنابراین، وی تنها وقتی می‌تواند دارای باور باشد، که دارای مفهوم باور باشد. در این بخش، او در باب باورهای درجة دوم نیز صحبت خواهد کرد. بعلاوه، برای پشتیبانی از قید «ضرورتاً» در مقدمة دوم از استدلال اصلی، او به قیاسی که مبتنی بر مفهوم «مثلث بندی» (Triangulation) است توسل می‌جوید. اما دیویدسون، برای مقدمة سوم، استدلال بلندتر و پیچیده‌تری دارد که به «استدلال بر اساس مفهوم خطا» معروف است: (یک) برای داشتن مفهوم باور، شخص باید مفهوم «خطا» یا «صدق عینی» را داشته باشد؛ (دو) این ادعا که موجودی مفهوم خطا را دارد، نیاز به زمینه دارد، یعنی باید بتوان حوزه‌ای را در رفتار و تجربة آن موجود برای بکارگیری مفهوم مذکور یافت؛ (سه) تنها وقتی حوزه‌ای برای بکارگیری مفهوم خطا در رفتار شخص وجود دارد که زبانی را با شخصی که با وی در ارتباط است به اشتراک گذارد؛ (چهار) فقط بشرطی شخص دارای مفهوم خطا است، که زبانی را با شخصی که با او در ارتباط بوده است به اشتراک گذارد؛ (پنج) پس، برای داشتن مفهوم خطا، شخص باید دارای ارتباطات زبانی باشد*. مقدمه‌های (دو) و (سه)، امکان وجود، و سپس ضرورت وجود بستر یا زمینه‌ای برای کاربرد مفهوم خطا را بیان می‌کنند که در واقع، حضور در ارتباطات زبانی با شخصی دیگر است. دیویدسون در این مقاله، استدلال دیگری را نیز بر پایة کل‌گرایی ارائه می‌دهد که بر اساس آن: (الف) باورها و دیگر گرایش‌های گزاره‌ای، تنها وقتی قابل اسنادند که شبکة گسترده‌ای از آن‌ها

Davidson

 را داشته باشیم؛ (ب) اما برای پشتیبانی از اسناد این شبکة عظیم، به الگویی

 غنی از رفتار نیاز داریم؛ (ج) این الگوی غنی از رفتار، فقط در «رفتار شفاهی» بروز می‌یابد؛ (د) بنابراین، فقط موجودات دارای زبان می‌توانند دارای گرایش‌های گزاره‌ای باشند. با تأمل مفصل خواننده در باب استدلال‌های مطرح شده در این مقاله، اهمیت این اثر بیشتر برای وی روشن خواهد شد.

کلید واژه ها: مفهوم باور؛ کل‌گرایی؛ عقلانیت؛ مفهوم خطا یا صدق عینی؛ ارتباطات زبانی.

 

* این استدلال، بر اساس صورتبندی لودویگ و لپور (2005) ارائه شده است. کرکلودویگ و ارنست لپور، دو تن از شارحان معروف دیویدسون هستند که کتاب‌ها و مقاله‌های بسیاری را پیرامون این فیلسوف نگاشته‌اند. صورتبندی ذکر شده برای استدلال دیویدسون بر اساس مفهوم خطا را می‌توان در کتاب ذیل از این دو فیلسوف ملاحظه کرد.

Ludwig, Kirk and Lepore, Ernest (2005), Donald Davidson: Meaning, Truth, Language, Reality, Oxford: Oxford UP, pp. 397-399.

  

.

/ 20 نظر / 175 بازدید
نمایش نظرات قبلی
گولیا

سلام علی جان. خوشحالم با وبلاگتان آشنا شدم. پیش‌تر استاتوس‌هایتان را دنبال می‌کردم. سپاس از زمانی که می‌گذارید برای روشنگری هرچند می‌دانم همه از روی علاقه شخصیست اما این در میان گذاری لطف شماست. روزگارت خوش.

omid

سلام دوست عزیز، وبلاگ مفید و پری داری..تبریک.. اگه باتبادل لینک موافقی خبرم کن..

امید

سلام دوست عزیز وبلاگ مفید و پری داری..تبریک.. اگه باتبادل لینک موافقی خبرم کن..

دوست

به نام پروردگار یکتا گروه فلسفه برای کودکان ایران به مدیریت دکتر یحیی قائدی دوره ی صد ساعتی آموزش مربی« برنامه فلسفه برای کودکان» را در تاریخ پنج شنبه 19 دی ماه 1392 آغاز خواهند نمود. این دوره در روزهای پنج شنبه به مدت 8 ساعت از 9 صبح تا 5 عصر در فرهنگسرای فردوس تهران به شکل کارگاه های آموزش محور برگزار خواهد شد. علاقمندان می توانند برای ثبت نام به واحد آموزش فرهنگسرای فردوس مراجعه نموده یا برای کسب اطلاعات بیشتر با شماره 44081028 تماس حاصل فرمایند. اولین جلسه ی دوره آموزش مربی «برنامه فلسفه برای کودکان» در فرهنگسرای فردوس روز پنجشنبه 19 دی ماه 1392 از ساعت 9 صبح به مدت هشت ساعت برگزار خواهد شد.از دوستداران دعوت می شود برای اطلاع بیشتر با شماره تلفن فرهنگسرا تماس حاصل فرمایند. این دوره صد ساعته با ارزشیابی و صدور گواهی از سوی دانشگاه خوارزمی تهران در فرهنگسرای فردوس برگزار می گردد.

reza

با پست "دفاعی از ارجاع علی" بروزم. خوشحال میشم بخونیدش و نظرتون رو بگید.

فرزین حق نظری

جالب بود. اصلا اگر زبان وجود نداشت بماند که دانش های انسان روی هم جمع نمیشد، بلکه تفکر منطقی و انتزاعی هم احتمالا نمی تونست وجود داشته باشه. البته زبان جنبه های مختلفی داره (درونی ، اجتماعی)

کریمی

کارگاه آموزشی: تعاریف دین – مسائل و راه حل های نظری از نگاه بین الادیانی مدرس: پروفسور اشمیت استاد دانشگاه گوته فرانکفورت زمان برگزاری کلاس ها : شنبه 23/1/93 الی یکشنبه 31/1/93 به مدت 30 ساعت هر روز در دو نوبت 12-10:30 و 17-15:30 نحوه ثبت نام: علاقمندان براي ثبت نام از طریق ایمیل با خانم رستمیان فر nasrin.rostamianfar@gmail.com مکاتبه نمایند. همچنين به شرکت کنندگان گواهی شرکت در دوره اعطا می گردد . چکيده اي از موضوع کارگاه: "Definitions of Religion - Theoretical Problems and Solutions in an Interreligious Perspective" Description: Since the late 19th Century – in the beginning of an academic discipline of “religious studies” – there was consensus on all ‘religions’ having common characteristics that can be expressed in a general definition of ‘religion’. This notion carried on since the 1960s. Due to a postcolonial critical assessment of western dominance and ethnocentrism all academic general terms and the possibility of a general definition of ‘religion’ came to be seen very skeptica

احمد رحیمی

کتاب فلسفه ذهن از دیدگاه جان سرل نوشته دکتر علی اکبر ضیائی منتشر شد به نشر، 1392، 204 ص دیدگاههای جان سرل از فلاسفه معاصر در باره نقد شناخت گرایی و تفسیر رایانه ای عملیات مغز و هوش مصنوعی قوی در میان اساتید علوم رایانه ای جهان همواره مطرح بوده و پاسخهای متعددی از طرف هواداران هوش مصنوعی به آنها داده شده است. مباحث فلسفی جان سرل کاملا انتزاعی نبوده و با علوم جدید عصب زیستی، روانشناسی، علوم رایانه ای و فلسفه زبان رابطه نزدیک دارد. فلسفه ذهن جان سرل تا حد زیادی از فلسفه زبان به ویژه نظریه اعمال گفتاری Theory of speech acts وی متأثر بوده است. موضوع جنبه التفاتی حالتهای ذهنی مانند ادراک حسی و عمل و رابطه حیث التفاتی زبان و ذهن از موضوعات مهمی هستند که وی در کتب و مقالات متعددی به آنها پرداخته است. وی به صورت گسترده ای علم شناختی و مدل رایانه ای ذهن را نقد کرده است. رابطه ذهن و بدن یا مغز و ذهن یا روح و جسم و کیفیت ارتباط آنها با یکدیگر در آثار جان سرل و از جمله کتاب حاضر مورد بررسی قرار گرفته است. از نظر وی حالات ذهنی از تفکرات فلسفی ناب تا سیستم گوارشی انسان به وسیله فرایندهای عصب زیستی مغز بوجود آمده اند. به

امير كيوانى

جناب حسين خانى حدودا يك سال از آخرين نظر شما گذشته است نمى خواهى نظر جديدى ارائه بدى تا ما متوجه بشويم كه هنوز زنده هستى